18-12-2018

Winkel

Prijslijst

Medische informatie

Wetenswaardigheden over het traanvocht

Het traanvocht dat op het oog ligt bestaat eigenlijk uit drie lagen:

1.Een slijmige laag die geproduceerd wordt door celletjes die zich in het bindvlies van het oog bevinden (zogenaamde Goblet-cellen).

2. Een waterige middelste laag die voornamelijk geproduceerd wordt door de traanklier die zich in de oogkas bevindt.

3. Een vettige, buitenste laag van het traanvocht die geproduceerd wordt door kliertjes in de ooglidranden (kliertjes van Meibom en van Zeis). Deze vettige laag vertraagt de verdamping van het traanvocht.

Een voorwaarde voor het ongecompliceerd dragen van contactlenzen is een goede conditie van deze traanlagen. Contactlenzen moeten "drijven" op het traanvocht. Als een contactlens dit niet doet en er onvoldoende traanvocht tussen de contactlens en het hoornvlies zit, dan kan een contactlens tijdens een normale lidslag (knipperen van de ogen) werken als een soort schuurpapier. Dit geeft dan klachten van branderigheid en roodheid van de ogen, zandkorrelgevoel etcetera.
Deze klachten kunnen het dragen van contactlenzen zo oncomfortabel maken dat mensen weer kiezen voor een bril.

Een verminderde conditie van het traanvocht komt bij veel mensen voor, ook bij niet-contactlensdragers. Vooral bij het ouder worden neemt de conditie van het traanvocht af. De klachten die ontstaan als gevolg van een onvoldoende traanconditie kunnen de volgende zijn: Branderigheid en een jeukend gevoel aan de ogen, zandkorrelgevoel, het gevoel dat er iets in de ogen zit, een drukkend gevoel achter de ogen, hoofdpijn boven de wenkbrauwen, wazig zien (vooral bij geconcentreerd kijken en lezen) en soms juist last van een forse tranenvloed (te veel aan tranen; vaak bij wandelen of fietsen tegen de wind in). Dit laatste, te veel aan tranen, ontstaat doordat het oog signaleert dat het traanvocht een onvoldoende verzorgende werking heeft. Het oog geeft dan een signaal naar de traanklier dat er meer traanvocht moeten komen. Helaas zijn dat soort tranen van een nog mindere kwaliteit zodat ook die het oog niet goed verzorgen. Kortom deze tranen zijn niet effectief. Er is dan ook geen tekort aan tranen in absolute zin, maar een tekort aan goede, effectieve tranen.

De laatste jaren is er een forse toename van het aantal mensen dat deze klachten heeft. Mogelijk heeft dit te maken met onze veranderde levenswijze en leefklimaat waardoor een verandering van de traanconditie optreedt. Een van de oorzaken kan liggen in de luchtverontreiniging, in de opkomst van de centrale verwarming en de air-conditioning. Tegenwoordig wordt bijna ieder huis verwarmd door een centrale verwarming. In tegenstelling tot een gas- of een kolenkachel geeft dit een veel drogere lucht in huis. In veel (kantoor)gebouwen wordt het klimaat beheerst door een air-conditioning die vaak een te laag vochtgehalte in de lucht veroorzaakt.
Veel mensen zitten tegenwoordig regelmatig achter de computer of de televisie. Bij lang achtereen naar een computer- of televisie-scherm kijken, of bijvoorbeeld ook bij langdurig lezen, doet zich het fenomeen voor dat mensen onbewust gaan staren naar het beeldscherm. Er wordt dan te weinig of te onregelmatig met de oogleden geknipperd waardoor het hoornvlies van het oog kan opdrogen. Omdat bij iedere knipperbeweging het hoornvlies van een nieuw vochtlaagje wordt voorzien is een regelmatige knipperbeweging nodig. Daar komt nog bij dat computers vaak in een een gebouw staan met airconditioning (kantoor) waarbij de droge omgevingslucht een extra versterking van het uitdrogen van het hoornvlies geeft.

Bij het ouder worden neemt ook nog de conditie van het slijmvlies van de ogen af. Het slijmvlies vervult een belangrijke rol bij het afgeven van stoffen die belangrijk zijn voor de traansamenstelling, zodat bovenbeschreven klachten altijd in meer of mindere mate voorkomen bij oudere mensen. Ook medicijnen kunnen de samenstelling van het traanvocht beinvloeden. Daarom kunnen deze klachten ook bij medicijngebruik voorkomen.

De klachten die door zo'n verminderde traanconditie veroorzaakt worden, zijn moeilijk te verhelpen. Wel is het zo dat een gezonde levenswijze dit soort klachten kan verminderen. Slaaptekort, roken, drinken, stress etc. zorgen voor een verergering van de klachten. Ook helpt het door 's winters luchtbevochtigingssystemen (waterbakken etc.) in huis te plaatsen.

Er zijn tegenwoordig heel veel verschillende soorten druppels op de markt die verlichting kunnen geven, zogenaamde kunsttranen. Door deze kunsttranen wordt de kwaliteit van de eigen tranen verbeterd terwijl de overvloedige productie hiervan vermindert. Soms helpen deze druppels, soms ook niet. De druppels zijn op recept verkrijgbaar bij de oogarts of de huisarts, maar u kunt ook bij de drogist sommige van de zogenaamde "kunsttranen" zelf halen (bv. Optrex, Vidisept).
Ook zijn er kunsttranen in de vorm van een gel te verkrijgen. Een ooggel is een verdikte druppel, bijvoorbeeld Vidisept ooggel.
Deze middelen kunt u gerust tot maximaal 10 keer per dag gebruiken, al naar gelang het comfort dat u bij een bepaalde druppelfrequentie beleeft. Sommige mensen ervaren totaal geen verzachting van deze kunsttranen. Dan heeft het ook geen zin om hiermee door te gaan.